Multipor iç yalıtım: ne zaman, nasıl ve EPS ile farkı

Güncellendi: 2026-10-23

Bu yazı, Macaristan'da eski binalarda iş yapan ya da bu pazara yalıtım ürünü satmak isteyen Türk üreticiler, ihracatçılar ve müteahhitler için. Tescilli yapılar, sokak hattındaki binalar ve kat mülkiyetli apartman daireleri gibi iç yalıtımın gündeme geldiği işleri ele alıyor. Veriler Xella Macaristan'ın 2024/01 tarihli Multipor broşüründen (basılı sayfa numarasıyla), DIBt'nin ETA-05/0093 Avrupa Teknik Değerlendirmesinden ve Türk Ytong ürün sayfasından alındı.

İç yalıtım ne zaman gündeme gelir?

İç yalıtım, duvarın dıştan yalıtılamadığı yerlerde uygulanır. Xella broşürü (s. 13) üç tipik durum sayar:

• Tescilli cepheler. Özgün cephe korunmak zorundadır, dışa yalıtım konamaz.
• Yapılaşma sınırları. İmar kuralları, örneğin sokak yapı hattı, dışta ek bir katmana izin vermez.
• Kat mülkiyetli binalar. Cephe mülkiyet nedeniyle tek bir daire sahibinin kararı değildir; dairenin kendi duvarı ise içten yalıtılabilir.

İç yalıtımda yalıtım katmanı sıcak tarafa gelir, eski duvar ise öncekinden daha soğuk çalışır. Bu yüzden nem davranışı dış yalıtıma göre daha büyük önem taşır.

Mineral ve kapiler aktif levha nasıl davranır?

DIBt'nin 30 Ekim 2024 tarihli ETA-05/0093 değerlendirmesine göre (sahibi Xella Baustoffe GmbH) Multipor kuvars tozu, kalsiyum hidrat, çimento ve agregalardan üretilir; gözenekleri alüminyum oluşturur, levha otoklavda sertleştirilir. ETA beş tipi kapsar: M0, M2, M3, M4 ve M4 light. Türk Ytong M2 ve M3 tiplerini sunar; Macar broşüründeki levha (s. 11) λ 0,045 W/(mK) ve en az 350 kPa ile verilmiştir.

ETA'ya göre M2 ve M3'ün temel verileri:

• Isıl iletkenlik: λD (23/50) M3 0,043, M2 0,045 W/(m·K).
• Yangın sınıfı: A1 (EN 13501-1).
• Buhar difüzyon direnç katsayısı: μ 3.
• Yoğunluk: 100–115 kg/m³; Macar broşürü yaklaşık 115 kg/m³ verir (s. 6).
• Basma dayanımı: M2 en az 350, M3 en az 300 kPa.
• Su emme: en fazla 2 kg/m² (EN 1609); Xella levhayı su itici olarak tanımlar (s. 4–5).

Xella'ya göre levha kapiler aktiftir: duvarda ve levhada oluşan nemi kılcal yapı dağıtır ve yapı oda tarafına doğru kurur. Alkali yapıştırma harcı küf oluşumunu engeller. Düşük buhar difüzyon direnci ve kılcal yapı nedeniyle üretici, iç yüzeyde ayrı bir buhar kesiciye gerek olmadığını belirtir (s. 6 ve 13).

μ 3 pratikte ne demek? Sd = μ × d. 8 cm Multipor levhada bu 3 × 0,08 = 0,24 m'dir; μ 20–40 olan bir EPS levhada aynı kalınlıkta 1,6–3,2 m. Sd kavramını Sd değeri yazımız anlatıyor.

ETA iki sınır da koyar. Levhalar depolamada ve uygulama sırasında ıslanmaya karşı korunmalıdır. Değerlendirme mantolama sistemlerini (ETICS) kapsamaz; kullanım alanları arasında duvarların iç yalıtımı, tavanlar (bodrum, kapalı otopark), şap altı döşemeler ve çatılar vardır.

Konfora etkisi

Xella broşürü (s. 15) örnek olarak eski, 38 cm dolu tuğla duvarı kullanır. Oda havası 20 °C iken iç duvar yüzeyi en soğuk günlerde yaklaşık 17 °C'dir. Soğuk yüzey konforu düşürür; Xella'ya göre bu durumda odanın konforlu olması için havayı yaklaşık 23–24 °C'ye ısıtmak gerekir. Multipor iç yalıtımla aynı yüzey 19–19,5 °C olur.

Xella, daha yüksek iç yüzey sıcaklığının yüzey yoğuşmasını ve küfü önlemeye yardım ettiğini belirtir (s. 4–5). Rakamlar belirli bir duvara aittir; başka duvarlarda farklı değerler çıkar.

Kaynak: Xella Macaristan, Multipor broşürü 2024/01; DIBt ETA-05/0093 (30.10.2024). Şematik katman dizilimi; gerçek duvar için nem kontrolünü proje müellifi yapar.

Başlamadan önce kontrol edilecekler

• Kılcal yükselen nem. Xella'ya göre yalıtılan duvar zeminden yükselen neme karşı korunmalıdır (s. 15).
• Yağmur. Cephe su itici sıva veya boyayla, bunlar yoksa renksiz emprenye ile korunmalıdır (s. 15).
• Eski kaplamalar. Duvar kâğıdı, boya ve gevşek sıva sökülmelidir (s. 17).
• Düzlük. Yapıştırma harcı yaklaşık 5 mm düzensizliği alır; daha fazlası yalıtımdan önce düzeltilir (s. 18).
• Aplikasyon. İlk sıranın hattı duvar ölçülerine ve zemin kotuna göre belirlenir (s. 17).
• Depolama. Levhalar kuru tutulmalıdır; ETA ıslanmaya karşı koruma ister.

Katmanlar ve uygulama adımları

Xella broşürü (s. 17–20) şu sırayı verir:

1. Ayırıcı şerit. İlk levha sırası ile zemin arasına polifoam şerit veya kenevir keçe konur.

2. Tam yüzey yapıştırma. Multipor harcı 10–14 mm dişli mala ile levhanın tüm arka yüzüne sürülür. Tam yüzey yapıştırma hem aderans için hem de duvar ile levha arasında yoğuşma olmaması için gereklidir.

3. Yerleştirme. Levha duvara bastırılır ve harç sırtları yayılsın diye yaklaşık 4–5 cm yana kaydırılarak yerine oturtulur.

4. Derzler. Levhalar harçsız, alın alına birleştirilir; her sırada şaşırtmalı dizilir.

5. File. Yüzey zımparalanır, ardından tüm yüzeye Multipor harcına gömülü cam elyaf file uygulanır. Daha yüksek yüklerde dübeller filenin içinden geçirilir.

6. Boya. Yalnızca mineral, buhar geçirgen silikat veya kireç boyalar kullanılır. Yüzeyi kapatan kaplamalar buhar akışını kısıtladığı için uygun değildir.

Broşürdeki ürün verileri (s. 11): Multipor hafif harç yaklaşık 770 kg/m³, λ 0,18 W/(mK), μ en fazla 10, yangın sınıfı A2; tüketim kat başına 3,5–4,5 kg/m², 20 kg torba. Macaristan'da levha ölçüsü 600 × 400 mm, kalınlık 60, 80, 100, 120 ve 150 mm (4,16 adet/m²); ayrıca 180–260 mm kalınlıkta 600 × 390 mm levhalar. Türk Ytong 600 × 400 ve 500 × 400 mm levhaları 6, 7, 8, 9, 10, 12, 13, 14 ve 15 cm kalınlıkta verir.

Sınırlar: seramik ve noktasal yük

• Seramik. Xella'ya göre yapıştırılmış seramik, yalıtılmış duvar yüzeyinin en fazla 2/3'üne uygulanabilir; yapıştırıcı dahil ağırlık en fazla 25 kg/m² olmalı ve her levha tüm yüzey filenin içinden 1 dübelle sabitlenmelidir (s. 20).
• Noktasal yük. Sabitleme şekline göre levha, tablo gibi 3 kg'a kadar noktasal yük taşır (s. 4–5).

İçte Multipor mu EPS mi?

Tablo iki malzemeyi karşılaştırıyor. EPS sütunu beyaz EPS'in üretici aralığıdır; EPS'i grafitli ve beyaz EPS karşılaştırmamız daha ayrıntılı ele alıyor.

Kaynaklar: Multipor: DIBt ETA-05/0093 (30.10.2024). EPS: Teknopanel Teknopor (λ, yoğunluk, E sınıfı), HekimPor (μ, taşıma kapasitesi). R = 0,08 m / λ, hesaplanmış değer; yöntem U değeri hesaplama yazımızda. Teslim edilen ürünün performans beyanı (DoP) esastır.

Tablonun söyledikleri:

• Aynı kalınlıkta EPS daha iyi yalıtır. 8 cm EPS 2,11–2,35, 8 cm Multipor 1,78–1,86 m²K/W ısıl direnç verir.
• Multipor A1, EPS levha E sınıfıdır. Multipor yanmaz mineral bir malzemedir; Türk Ytong yangında zehirli gaz veya duman çıkarmadığını belirtir.
• Multipor buhar geçirgen ve kapiler aktiftir. Xella'ya göre bu yüzden arkasına ayrı buhar kesici gerekmez. EPS'te buhar kontrolünü, örneğin buhar dengeleyici gerekip gerekmediğini, proje müellifi belirler.

Oda derinliğinde her santimetrenin önemli olduğu yerde EPS aynı ısıl direnci daha az kalınlıkla verir. A1 sınıfı, buhar geçirgen katman dizilimi ve mineral yüzey daha önemliyse Multipor öne çıkar. Karar öncesinde iki seçenek için de nem kontrolü yaptırmanızı öneririz.

Proje müellifinin kararı

İç yalıtım her duvarda farklı davranır; iki soru bu yüzden proje müellifine aittir:

• Higrotermal kontrol. Duvarın malzemesi, kalınlığı ve nem durumu ile odanın kullanımına göre katman diziliminin tüm duvar kesitinde düzgün kuruyup kurumadığını proje müellifi kontrol eder.
• Isı köprüleri. Döşeme ve bölme duvar birleşimlerinde iç yalıtım kesintiye uğrar. Bu birleşimlerin nasıl çözüleceğine ve yalıtım kalınlığına proje müellifi karar verir.

Bir binanın enerji kimlik belgesine ne zaman ihtiyaç duyduğu ayrı bir yazıda anlatılıyor (Macarca). Multipor bir ısı yalıtım levhasıdır; dairelerdeki gürültü sorunları için akustik çözümler yazımıza bakabilirsiniz (Macarca).

Macar alıcı neye bakar?

• Performans beyanı (DoP) ve ETA. Tip (M2 veya M3), λD, yangın sınıfı ve basma dayanımı DoP'ta açıkça yer almalıdır; Multipor için referans belge ETA-05/0093'tür.
• EKR koşulu. Macaristan'ın Enerji Verimliliği Yükümlülük Sistemi'nde (EKR) 41/2025. (XII. 30.) EM yönetmeliğinin 1. ekindeki katalog, müstakil evlerin normatif yalıtım veri sayfasında (1.3, madde 1.3.1.1 eb) üflemeli olmayan yalıtımlar için λ ≤ 0,039 W/(m·K) ister. Multipor'un λD değeri 0,043–0,045 W/(m·K) olduğundan bu veri sayfasına girmez. Apartmanlar için normatif veri sayfasında (1.5) aynı malzeme koşulu vardır. Önlemleri ve koşulları EKR kataloğu yazımız sıralıyor.
• Uygulama bilgisi. Seramik ve yük sınırları ile boya kuralı gibi üretici talimatlarının teklifle birlikte verilmesi alıcının işini kolaylaştırır.

Tedarik

Multipor bir Xella markasıdır. Macaristan'da Xella ürünü doğrudan satar; biz Xella'yı veya Ytong'u temsil etmiyoruz. Türk üretici Türk Ytong bizim için potansiyel bir ortaktır: Multipor levhaları talep üzerine tedarik olarak sunuyoruz. Stok tutmuyoruz; bulunabilirlik veya teslim süresi taahhüdü vermiyoruz.

Talepte tip (M2 veya M3), levha ölçüsü, kalınlık ve miktar belirtilmeli, performans beyanı (DoP) istenmelidir. Türk Ytong ürün için TS 13729, çevresel ürün beyanı (EPD) ve ETA'yı listeler.

Sıkça sorulan sorular

Multipor iç yalıtımda buhar kesici gerekir mi?

Xella'ya göre ayrı bir buhar kesiciye gerek yoktur; levhanın buhar difüzyon direnci düşüktür (μ 3) ve yapısı kapiler aktiftir. Koşul, Multipor harcıyla tam yüzey yapıştırma ve mineral, buhar geçirgen boyadır. Gerçek duvar için nem kontrolünü proje müellifi yapar.

İç duvar yüzeyi ne kadar ısınır?

Xella'nın örneğinde eski, 38 cm tuğla duvarın iç yüzeyi 20 °C oda havasında en soğuk günlerde yaklaşık 17 °C, Multipor iç yalıtımla 19–19,5 °C'dir. Başka duvarlarda farklı değerler çıkar.

Multipor iç yalıtımın üzerine seramik yapıştırılabilir mi?

Xella'ya göre evet; yalıtılmış duvar yüzeyinin en fazla 2/3'üne, yapıştırıcı dahil en fazla 25 kg/m² ağırlıkla. Bu durumda her levha tüm yüzey filenin içinden 1 dübelle sabitlenir.

İç yalıtımda Multipor mu EPS mi?

EPS'in λ değeri daha düşüktür (0,043–0,045 yerine 0,034–0,038), bu yüzden aynı kalınlıkta daha fazla ısıl direnç verir. Multipor A1 sınıfıdır, buhar geçirgendir (μ 3) ve Xella'ya göre kapiler aktiftir; arkasına ayrı buhar kesici gerekmez. EPS'te buhar kontrolünü proje müellifi belirler.

Multipor Macar EKR müstakil ev veri sayfasına uyar mı?

Hayır. 1.3 veri sayfası üflemeli olmayan yalıtımlar için λ ≤ 0,039 W/(m·K) ister; Multipor'un λD değeri 0,043–0,045 W/(m·K)'dir. Apartmanlara ait 1.5 veri sayfasında da aynı koşul vardır.

EuConX Multipor levha tedarik edebilir mi?

Türk Ytong potansiyel ortağımızdır; Multipor levhaları talep üzerine tedarik olarak sunuyoruz. Stok tutmuyoruz; bulunabilirlik veya teslim süresi taahhüdü vermiyoruz. Macaristan'da Xella ürünü doğrudan satar.

Tedarik, teklif, belgeler: iletişim · +36 30 485 0258 · info@euconx.com. Aynı iş günü içinde yanıt veriyoruz.

Kaynaklar

1. Xella Macaristan: Multipor broşürü 2024/01 (s. 4–6, 11, 13, 15 ve 17–20): https://storefrontapi.commerce.xella.com/medias/sys_master/images/he6/h97/9196605079582/Multipor_2024-01_V3_WEB/Multipor-2024-01-V3-WEB.pdf

2. DIBt: ETA-05/0093, Multipor mineral ısı yalıtım levhaları, 30.10.2024: https://dibt.de/pdf_storage/2024/ETA-05!0093(8.12.01-25!24)e.pdf

3. Türk Ytong: Multipor ısı yalıtım levhası, ürün sayfası ve teknik tablo: https://www.ytong.com.tr/multipor-isi-yalitim-levhasi

4. Teknopanel: Teknopor EPS ürün sayfası: https://www.teknopanel.com.tr/tr-tr/urun-detay/teknopor-eps-urunleri-teknopor-isi-yalitim-levhasi

5. Hekim Yapı: HekimPor EPS yalıtım levhaları: https://www.hekimyapi.com/hekimpor/eps-yalitim-levhalari/

6. 41/2025. (XII. 30.) EM yönetmeliği, ek 1, madde 1.3.1.1 eb), Magyar Közlöny 2025 sayı 160, s. 11489: https://magyarkozlony.hu/hivatalos-lapok/p1UZBNSoHiBBftW595F66949b7f7ae914/dokumentumok/5858f900426cb56e532a468a989dbb1417d9aef0/letoltes

7. EuConX: Macaristan EKR kataloğu: yalıtım önlemleri

8. EuConX: Sd değeri nedir?

9. EuConX: U değeri hesaplama

10. EuConX: Grafitli EPS mi beyaz EPS mi?