Yangın tepki sınıfları A1–F: DoP'deki A2-s1,d0 ne anlama gelir?

Güncelleme: 2026-10-30

Bu rehber Macaristan'a ve Orta-Doğu Avrupa'ya yalıtım malzemesi satan Türk üreticiler ve ihracatçılar ile cephe ve çatı müteahhitleri, mimarlar ve yangın güvenliği uzmanları için yazıldı. Performans beyanındaki (DoP) yangın sınıfının ne anlama geldiğini, arkasındaki deneyleri ve Macar alıcının bu sınıfı kendi yönetmeliğine nasıl bağladığını anlatır. Macaristan'daki yanmaz ürün listemiz A1 ve A2 sınıfı yapı malzemeleri yazısında (Macarca) yer alır.

DoP'deki sınıf ne söyler?

Yangına tepki, üreticinin performans beyanında beyan ettiği temel karakteristiklerden biridir. Sınıflar, (AB) 305/2011 sayılı Yapı Malzemeleri Yönetmeliği'ne dayanan (AB) 2016/364 sayılı Komisyon Yetki Devrine Dayalı Tüzüğü'nün ekinde tanımlanır. Sınıflandırma standardı EN 13501-1'dir (Türkiye'de TS EN 13501-1). Tüzüğün 1. maddesine göre ürün, kullanım amacı gereği yangın ve duman oluşumuna ve yayılmasına katkıda bulunabiliyorsa sınıflandırılır.

Sınıf, belirli bir ürünün deneyinden gelir; malzeme türünden çıkmaz. Aynı malzemeden iki levha farklı sınıf alabilir, kaplamalı bir levha kaplamasız olandan farklı olabilir. Bu yüzden katalogdaki genel ifade değil, teklif edilen ürünün DoP'si esas alınır.

Yangına tepki, yangın dayanımı değildir. Sınıf, alev malzemeye ulaştığında ne olduğunu anlatır: tutuşma, açığa çıkan ısı, alevin yüzeyde yayılması. Yangın dayanımı (örneğin REI) duvar veya döşeme gibi bütün bir yapı elemanı için verilir. Yalıtım malzemesinin DoP'si yangına tepki sınıfını verir.

Yedi sınıf: deneyler ve sınır değerler

Sınıfları dört deney ayırır. EN ISO 1182 sıcaklık artışını (ΔT), kütle kaybını (Δm) ve alev süresini (tf) ölçer. EN ISO 1716 üst ısıl değeri (PCS) verir. EN 13823 (SBI) yangın büyüme hızını (FIGRA), yanal alev yayılmasını (LFS) ve toplam ısı salınımını (THR600s) ölçer; duman ve alevli damlama da bu deneyde değerlendirilir. EN ISO 11925-2 küçük alev deneyidir: 15 veya 30 saniyelik alev uygulamasında alev yayılmasını (Fs) ölçer.

A1 için EN ISO 1182 ve EN ISO 1716 birlikte gerekir; A2 için bunlardan biri ve SBI. B, C ve D sınıfları SBI ile 30 saniyelik küçük alev deneyine, E ve F yalnızca 15 saniyelik küçük alev deneyine dayanır. F, ürünün E kriterini karşılamadığı anlamına gelir. Tüzüğün gerekçesine göre eski F sınıfı "performans belirlenmedi" demekti; 2016/364 bunu E'ye ulaşamayan ürünler için bir sınıfla değiştirdi.

Kaynak: (AB) 2016/364 sayılı Yetki Devrine Dayalı Tüzük, Ek Tablo 1 ve dipnotları (EUR-Lex); Macar yönetmeliği sütunu 54/2014. (XII. 5.) BM yönetmeliği Ek 1'in 101. ve 122. maddeleri. Tablodaki PCS sınırları homojen ürün ve ürünün bütünü içindir.

Tam gösterim nasıl okunur?

Tam gösterim üç parçadan oluşur: sınıf, duman oluşumu ve alevli damlama. Duman ve damla ek sınıfları yalnızca A2, B, C ve D için vardır, çünkü ikisi de SBI'da ölçülür. A1'in ek sınıfı yoktur.

• A2-s1,d0: A2 sınıfı, en düşük duman sınıfı (s1), SBI'da 600 saniye içinde alevli damla yok (d0). Macar yönetmeliğine göre yanmaz.
• B-s2,d0: B sınıfı, duman sınıfı s2, alevli damla yok. Macar yönetmeliğine göre yanıcı.
• E: küçük alev deneyinde alev 20 saniye içinde en fazla 150 mm ilerledi ve deneydeki kâğıt tutuşmadı.
• E-d2: aynı, ancak kâğıt tutuştu.

Şartnamede A2-s1,d0 isteniyorsa, A2-s2,d0 beyan edilmiş bir ürünün duman sınıfı şartla örtüşmez, ikisi de yanmaz olsa bile. Teklifte harf değil, gösterimin tamamı karşılaştırılır.

EPS hammaddesindeki B1 hakkında. Teknopanel, EPS hammaddesi için B1 sınıfı verir. B1, EN 13501-1'in A1, A2, B, C, D, E, F dizisinde yer alan bir sınıf değildir. Macar projede DoP'deki ürünün kendi EN 13501-1 sınıfı esas alınır; Teknopor EPS levha için bu E'dir.

Macaristan'da yanmaz ve yanıcı

Macaristan'ın Ulusal Yangından Korunma Yönetmeliği (OTSZ, 54/2014. (XII. 5.) BM) Ek 1'deki tanımlarını Avrupa sınıflarına bağlar. 101. maddeye göre yanmaz malzeme (nem éghető) diğerlerinin yanında "A1 ve A2 yangın sınıfına giren yapı malzemesi" ile ürünün bütünü için ısıl değeri 3,0 MJ/kg'ı aşmayan katı yapı malzemesidir. 122. maddeye göre katı yanıcı malzeme (éghető) diğerlerinin yanında "B–F yangın sınıfına giren katı yapı malzemesi"dir. 176. madde yangın sınıfını, yapı malzemelerinin ve yapı elemanlarının yangındaki davranışını gösteren ve deneyle belirlenen kategori olarak tanımlar.

Macar projelerinde ve ihalelerde "yanmaz yalıtım" bu yüzden A1 veya A2 ürün demektir. B sınıfı bir ürün, SBI'da ne kadar iyi sonuç verirse versin, yanıcı sayılır.

Cephede yangın şeridi

OTSZ'nin 173. maddesi yangın amaçlı cephe şeridini (tűzvédelmi célú homlokzati sáv) şöyle tanımlar: dış duvarda kaplama, boya veya sıvalı ısı yalıtım sisteminin B–E sınıfı ısı yalıtımını kesen ve onun yerine geçen, yangının yayılmasını sınırlayan şerit. 25. maddenin (4). fıkrasına göre şerit yalnızca A1 veya A2 sınıfı malzemeden yapılabilir.

EPS mantolamalı Macar cephelerinde taş yünü şeritlerin görülmesinin nedeni budur. 25. maddenin (3). fıkrasına göre, ısı yalıtım çekirdeği B–E sınıfı ve 10 cm'den kalın olan B–D sınıfı bir cephe sistemi, diğer şartların yanında her cephe açıklığının üstüne şerit konursa ve deneyle cephe yangın yayılma sınır değeri kanıtlanırsa kullanılabilir. (2). fıkra bazı yerlerde, örneğin yüksek binaların dış duvarlarında, yalnızca A1 veya A2 sisteme izin verir.

Belirli bir binada şeridin gerekip gerekmediğine, nereden geçeceğine ve boyutuna projenin yangın güvenliği tasarımcısı karar verir. Bu yüzden burada ölçü vermiyoruz.

Ürün sınıfı ve sistem sınıfı

Teknopanel, Teknopor EPS levhalar için E, EPS mantolama sistemleri için B sınıfı verir (TS EN 13501-1). İki değer çelişmez. Levhanın sınıfı levhanın tek başına yapılan deneyinden gelir. Sistemin sınıfı yapıştırıcı, file ve sıva ile birlikte denenen, birleştirilmiş sistem içindir.

Sistem sınıfı levha sınıfından hesaplanamaz; sistemin kendi deneyinden ve sınıflandırmasından gelir. Yangın tasarımı cephe sistemi için sınıf istiyorsa sistem belgeleri istenir. Bir yalıtım ürünü için, örneğin çatıda veya döşemede, sınıf isteniyorsa ürünün DoP'si istenir. Mantolama sistemi satan bir ihracatçı için bu, iki ayrı belge seti demektir.

Tedarik ettiğimiz ürünler nerede duruyor?

• ODE Starflex cam yünü: ODE yapı yalıtım broşürüne göre EN 13501-1'e göre A1 sınıfı yanmaz malzeme (s. 7). Şilte ve levha için broşür A1 sınıfını kaplamasız tipler için verir (s. 8 ve 10).
• ODE Rockflex taş yünü: üreticinin ürün sayfasına göre EN 13501-1 kapsamında A1 sınıfı. ODE ayrıca −50/+760 °C kullanım sıcaklığı verir; bu bir uygulama değeridir, yangın sınıfı değildir.
• Multipor mineral yalıtım levhası: Türk Ytong teknik verilerine göre A1. Talep üzerine tedarik.
• ODE Isıpan XPS: EN 13501-1'e göre E sınıfı (broşür, s. 21).
• Teknopor EPS levha: E sınıfı; EPS mantolama sistemi B (Teknopanel). Talep üzerine tedarik.

Cephede A1 sınıfı cam yünü ile taş yünü arasındaki seçim taş yünü mü cam yünü mü yazımızda ele alınıyor. Yangın sınıfı ölçütlerden yalnızca biridir: ısıl iletkenlik, basma dayanımı ve nem davranışı da en az onun kadar önemlidir. Bodrum tavanı yalıtımı yazımız aynı iş için A1 ve E sınıfı levhaları karşılaştırır.

Hangi belgeler hazır olmalı?

Yangın sınıfı katalogdaki bir satırla değil, ürün için düzenlenmiş bir belgeyle kanıtlanır. Teklif aşamasında şu belgeler hazır olmalı:

• Performans beyanı (DoP): yangına tepki sınıfı tam gösterimiyle (örneğin A2-s1,d0).
• Sınıflandırma raporu: EN 13501-1'e göre, tasarımcı veya yangın otoritesi isterse.
• Ürün mü sistem mi: cephe sistemi için levhanın değil, sistemin sınıfı.
• Tedarik edilen tip: kaplamalı mı kaplamasız mı, çünkü broşürdeki Starflex A1 bilgisi kaplamasız tipler içindir.

DoP ve CE işareti üreticinin belgeleridir. Türkiye'den Macaristan'a tedarikte belge, paketleme ve taşıma sürecini Türkiye'den yalıtım malzemesi tedariki yazımız anlatır.

Tedarik

ODE Starflex cam yünü, ODE Rockflex taş yünü ve ODE Isıpan XPS'i Türkiye'den Macaristan'a getiriyoruz; Multipor ve Teknopor EPS talep üzerine tedarik edilir. Karayolu transit süresi 3–5 gün, ortalama yaklaşık 5 gündür. Malzeme stokta değilse sipariş, üretim ve taşıma birlikte genellikle 1–2 hafta sürer; kesin süre teklifte yazılır. Macaristan'ın her yerine teslim ediyoruz. EuConX malzeme tedarik eder, yangın güvenliği tasarımı yapmaz: gerekli sınıfı projenin yangın güvenliği tasarımcısı belirler.

Projenin istediği yangın sınıfını ve alanı gönderin, A1 veya E sınıfı yalıtım malzemesi teklifi verelim: iletişim · +36 30 485 0258 · info@euconx.com. Aynı iş günü içinde yanıt veriyoruz.

Sıkça sorulan sorular

A2-s1,d0 ne anlama gelir?

A2 yangına tepki sınıfı, s1 duman sınıfı ve d0 alevli damlama sınıfı. s1 en düşük duman sınıfıdır (SMOGRA ≤ 30 m²/s², TSP600s ≤ 50 m²); d0, SBI deneyinde 600 saniye içinde alevli damla görülmediği anlamına gelir. Macar yönetmeliğine göre A2 yanmazdır.

Hangi sınıflar yanmaz sayılır?

Macaristan'da OTSZ Ek 1'in 101. maddesine göre A1 ve A2. B'den F'ye kadar sınıflardaki katı yapı malzemeleri 122. maddeye göre yanıcıdır.

XPS ve EPS hangi yangın sınıfında?

ODE Isıpan XPS, ODE broşürüne göre E sınıfıdır. Teknopor EPS levha da Teknopanel verilerine göre E, EPS mantolama sistemi ise B sınıfıdır. İki levha da Macar yönetmeliğine göre yanıcıdır.

Levha E iken EPS mantolama sistemi neden B?

Sistem sınıfı, yapıştırıcı, file ve sıva ile birlikte denenen sistemden gelir. Levhanın sınıfı ise levhanın tek başına yapılan deneyinden. Tasarımcı cephe sistemi için istenen sınıfı sistem belgeleriyle karşılaştırır.

EPS hammaddesindeki B1, EN 13501-1 sınıfı mı?

Hayır. EN 13501-1'in sınıfları A1, A2, B, C, D, E ve F'dir. Macar projede DoP'deki EN 13501-1 sınıfı esas alınır; Teknopor EPS levha için bu E'dir.

Yangına tepki ile yangın dayanımı aynı şey mi?

Hayır. Yangına tepki sınıfı, alev malzemeye ulaştığında malzemenin davranışını anlatır. Yangın dayanımı (örneğin REI) bütün bir yapı elemanı için verilir. Yalıtım malzemesinin DoP'si yangına tepki sınıfını verir.

Kaynaklar

1. Yapı malzemelerinin yangına tepki performansının sınıflandırılmasına ilişkin (AB) 2016/364 sayılı Komisyon Yetki Devrine Dayalı Tüzüğü, 1. madde, gerekçe, Ek Tablo 1 ve dipnotları: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32016R0364

2. Macar yönetmeliği 54/2014. (XII. 5.) BM (OTSZ), Ek 1 madde 101, 122, 173 ve 176; 25. madde (2)–(4) (Macarca): https://njt.jog.gov.hu/jogszabaly/2014-54-20-0A

3. ODE yapı yalıtım broşürü (İngilizce): ODE Starflex yangın sınıfı (s. 7, 8 ve 10), ODE Isıpan yangın sınıfı (s. 21): https://ode.com.tr/_upload/pdf/ode_building_insulation_brochure_3.pdf

4. ODE Rockflex ürün sayfası: https://ode.com.tr/ode-rockflex

5. Teknopanel, Teknopor EPS ısı yalıtım levhası: https://www.teknopanel.com.tr/tr-tr/urun-detay/teknopor-eps-urunleri-teknopor-isi-yalitim-levhasi

6. Türk Ytong, Multipor ısı yalıtım levhası, ürün sayfası ve teknik tablo: https://www.ytong.com.tr/multipor-isi-yalitim-levhasi · https://www.ytong.com.tr/images/urunler/multipor-isi-yalitim-levhasi-teknik-ozellikler.jpg

7. EuConX şirket verileri (transit, teslim süresi, yanıt süresi, Macaristan içi teslimat)